यशोगाथा

विसाव्या शतकाच्या तिसऱ्या (म्हणजे वीस ते तीस या दरम्यानच्या) दशकात महात्मा गांधींचा महानायक म्हणून उदय होत असताना त्यांना विरोध करणाऱ्या शक्ती हळूहळू अस्तंगत होत गेल्या....
मार्क्‍सवादी इतिहासलेखन पद्धतीत व्यक्तीला फारसे महत्त्व दिले जात नाही. इतिहास घडतो तो वर्गसंघर्षातून आणि त्यामागच्या प्रेरणा मुख्यत्वे आर्थिक असतात असे मार्क्‍सवादी...
महाराष्ट्रातील लोकजीवनातील वेगवेगळ्या घटकांना १९२० ते १९३० या दशकात आपापल्या हितसंबंधांची स्पष्ट जाणीव होऊ लागली. त्यांनी या हितसंबंधांची जपणूक करण्यासाठी आपापल्या धार्मिक,...
खंडप्राय परंतु मागासलेल्या रशिया नावाच्या देशात आपण युरोपियन की आशियायी हा आत्मसंभ्रम (Identity Confusion) नेहमीच सतावत असे. युरोप आधुनिक, विज्ञान-तंत्रज्ञानात पुढे गेलेला,...
इंग्रजी राजवटीत सुरवातीला कलकत्ता ही जरी हिंदुस्थानची राजधानी असली, तरी कलकत्त्याचे पुरेसे औद्योगीकरण होऊ शकले नाही. औद्योगीकरणाचा मान मुंबईने पटकावला. त्यामुळे राजकीय/...
दुसऱ्याच्या मालकीच्या उत्पादन केंद्रात मोबदला घेऊन काम करणारे, अशी कामगारांची व्याख्या केली तर असा प्रकारचे कामगार वसाहतपूर्ण कालखंडात फारसे नव्हते. अशा श्रमिकांचा वेगळा असा...